نوار عصب و عضله (EMG) برای چیست؟ بهترین کلینیک برای الکترومیوگرافی

نوار عصب عضله

هنگامی که پزشک متخصص مغز و اعصاب قصد داشته باشه تا ناهنجاری های عصبی عضلانی، آسیب به سلول های عضلانی اسکلتی و همچنین اعصاب کنترل کننده عضله ها رو بررسی بکند، از تست تشخصیلی الکترومیوگرافی یا Electromyography که به اختصار EMG هم میگن بهش، استفاده میکند. در این تست، عضله توسط یک یا چند الکترود یا نیدل، تحریک الکتریکی میشود و پاسخ ماهیچه و عصب اندازه گیری میگردد. این جریان های الکتریکی روی دستگاهی به اسم اسیلواسکوپ به نمایش گذاشته میشود؛ و معمولا همزمان با نوار عصب عضله، مطالعه هدایت عصبی یا NCS نیز جهت تعیین آسیب یا نابودی نورون ها انجام میشود.

این الکترودها با ایجاد جریان الکتریکی، نحوه پاسخ عضله به این سیگنال‌ها را بررسی می‌کنند؛ در صورتی که عضله ضعیف عمل کند یا بی‌حس باشد، متخصص مغز و اعصاب، باید آن را درمان کند. در ادامه این مقاله خواهیم دید که نوار عصب عضله (EMG) چیست و کاربرد آن چگونه است؟ در نهایت، بهترین مرکز برای تهیه الکترومیوگرافی را معرفی خواهیم کرد. همچنین اگر دوست دارین نحوه کار این تست رو یاد بگیرین، میتونین مقاله آموزشی تفسیر جواب نوار عصب و عضله رو مطالعه بکنید.

نوار عصب عضله (EMG) چیست؟

الکترومیوگرافی یا نوار عصب عضله، یک آزمایش تشخیصی دقیق است، که عملکرد عضلات و اعصاب کنترل‌کننده آن‌ها را بررسی می‌کند؛ به طور کلی، تمام حرکات بدنی از طریق سیستم عصبی مرکزی بدن کنترل می‌شوند! مغز و نخاع، سیگنال‌های الکتریکی را از طریق اعصاب حرکتی، به ماهیچه‌ها می‌فرستند؛ در این صورت، همه حرکات بدنی از تکان دادن سر، تا لگد زدن به توپ را می‌توانید انجام دهید.

اگر مشکلاتی در اعصاب حرکتی عضلات، یا ارتباط بین عصب و عضله وجود داشته باشد، این کارها را نمی‌توانید انجام دهید؛ برای علت یابی این موضوع، به آزمایش EMG نیاز دارید. در ادامه می توانید یک فایل صوتی کامل از خانم دکتر علمی در توضیح نوار عصب عضله را بشنوید:

دستگاه الکترومیوگرافی، سیگنال‌های الکتریکی عمدی را از طریق عصبِ عضله، به سمت ماهیچه ارسال می‌کند؛ یعنی همان کاری که مغز و نخاع انجام می‌دهند. نحوه واکنش عضله به این سیگنال‌ها، به تشخیص نوع ناهنجاری کمک می‌کند؛ اگر ماهیچه ضعیف و بی‌حس بوده، یا سوزن سوزن شود، باید علت آن بررسی شده و برطرف گردد.

دلیل تهیه نوار عصب و عضله (EMG) چیست؟

سلول‌های عصبی حرکتی، سیگنال‌های الکتریکی را به سمت ماهیچه‌ها روانه می‌کنند؛ این سیگنال‌ها باعث انقباض عضلانی می‌شوند! در نتیجه، فعالیت‌هایی مانند صحبت کردن، تنفس و راه رفتن به خوبی انجام می‌گیرند؛ اگر اعصاب حرکتی بدن فرد، آسیب دیده یا بیمار شوند، نمی‌‌توانند سیگنال‌ها را از سوی مغز، به عضلات منتقل نمایند. در این صورت، لازم است علت این موضوع بررسی گردد، که آزمایش الکترومیوگرافی با همین هدف انجام می‌گیرد. 

برخی از علائمی که نشان می‌دهد شما باید نوار عصب عضله تهیه کنید، عبارتند از:

  • سفتی یا ضعف عضلات
  • تحلیل رفتن ماهیچه‌ها
  • گرفتگی، اسپاسم یا پرش
  • نداشتن کنترل بر روی حرکات بدن
  • ایجاد مشکل در جویدن، بلعیدن یا صحبت کردن
  • احساس درد پیوسته در ساق پا، بازو، دست و پا
  • بی‌حسی، گزگز یا فلج اندام‌ها

کاربردهای نوار عصب عضله

انجام آزمایش الکترومیوگرافی، به پزشک کمک می‌کند تا محل و میزان آسیب را به درستی تشخیص دهد؛ این مساله، به انتخاب روش درمان برای اختلالات حرکتی، کمک می‌کند! نوار عصب عضله برای همه اندام‌ها، شامل دست، پا، گردن و کمر قابل انجام است.

آزمایش نوار عصب عضله برای چه بیماری‌هایی انجام می‌گیرد؟

گاهی به هر دلیلی، اعصاب حرکتی و عضلات دچار آسیب می‌شوند؛ در نتیجه، حرکات دست‌ها، پاها و سایر قسمت‌های بدن، به خوبی انجام نمی‌گیرند! در چنین مواردی، لازم است محل و میزان آسیب‌ها و بیماری‌هایی که عامل اختلالات حرکتی هستند، بررسی گردند. برای این کار، آزمایش‌های ای ام جی انجام می‌گیرند؛ در حالت کلی، نوار عصب عضله برای موارد زیر قابل استفاده خواهد بود:

  • بررسی اختلالاتی که اعصاب محیطی را تحت تاثیر قرار می‌دهند؛ مانند نوروپاتی محیطی و سندرم‌های فشرده‌سازی عصبی مثل سندرم تونل کارپال.
  • مشکلات ناشی از عملکرد ستون فقرات؛ مانند اعصاب فشرده، رادیکولوپاتی گردنی یا سیاتیک.
  • مشکلاتی که نورون‌های حرکتی نخاع یا مغز را تحت تاثیر قرار می‌دهند؛ مانند اسکلروز جانبی آمیوتروفیک (ALS) یا سندرم پس از فلج اطفال.
  • شرایطی که ارتباط بین عضلات و اعصاب را تحت تاثیر قرار می‌دهند؛ مانند میاستنی گراویس.
  • اختلالات عضلانی یا میوپاتی؛ مانند پلومیزیت، درماتومیوزیت و دیستروفی عضلانی.

برای بررسی دقیق‌تر عملکرد اعصاب و عضلات، ممکن است علاوه بر نوار عصب عضله، آزمایش‌های تشخیصی دیگری نیز لازم باشند؛ از جمله این آزمایش‌ها، می‌توان به آزمایش خون، بیوپسی عضلانی و انواع تصویربرداری اشاره کرد. انتخاب نوع آزمایش‌های اضافی، به عهده پزشک متخصص مغز و اعصاب شما خواهد بود.

نحوه انجام آزمایش عصب عضله چگونه است؟

حال که می‌دانیم نوار عصب عضله (EMG) چیست و چرا مفید است، نحوه انجام این تست و مراقبت‌های قبل و بعد از آن را شرح می‌دهیم:

قبل از تست نوار عصب و عضله (emg)

قبل از شروع آزمایش، اپراتور از بیمار می‌خواهد تا روی میز معاینه دراز بکشد؛ برای شروع الکترومیوگرافی، متخصص مغز و اعصاب یا یک تکنسین، الکترودهای سوزنی را به محل مورد نظر متصل می‌کند. دست، پا، گردن یا کمر می‌توانند تحت آزمایش ای ام جی قرار گیرند؛ محل قرار گرفتن الکترودهای سوزنی نیز، بنا بر نظر پزشک متخصص مغز و اعصاب، تعیین می‌شود.

نحوه گرفتن نوار عصب و عضله

نحوه گرفتن نوار عصب عضله

برای بررسی عملکرد عضله و عصب، باید جریان الکتریکی کوچکی از طریق الکترودها، به محل مورد نظر اعمال شود؛ این جریان‌ها، ممکن است احساس اسپاسم یا پیچ خوردگی در شما ایجاد کند! ناگفته نماند که، خود الکترود سوزنی کمی احساس ناراحتی و درد به همراه دارد؛ اما مدت کوتاهی پس از برداشتن الکترودها، درد از بین می‌رود. در حین تهیه نوار عصب عضله، پزشک متخصص وجود فعالیت الکتریکی تصادفی یا نرمال را بررسی می‌کند؛ برای ارزیابی دقیق، لازم است فعالیت الکتریکی عضله در حالت استراحت و انقباض بررسی گردد.

پزشک یا اپراتور دستگاه، در حین انجام آزمایش از شما می‌خواهند تا عضله خود را منقبض کرده، یا در حالت استراحت قرار دهید؛ همچنین، بسته به محل آزمایش، ممکن است لازم باشد وضعیت خود را در حین تست EMG تغییر دهید! برای افرادی که احساس درد شدیدی در طول آزمایش الکترومیوگرافی دارند، مدت زمانی برای استراحت در نظر گرفته می‌شود.

بعد از آزمایش نوار عصب و عضله (emg)

پس از اتمام آزمایش، الکترودهای سوزنی از محل خود خارج می‌شوند؛ وجود کبودی و درد جزئی در محل این الکترودها، طبیعی است، و پس از چند روز برطرف می‌شود؛ در صورت مشاهده علائم غیر طبیعی، مانند درد شدید، قرمزی یا تورم غیر عادی، مساله را حتما با پزشک خود در میان بگذارید.

نتایج تست emg چگونه است؟

آزمایش نوار عصب عضله، شامل دو تست EMG و NCV است؛ ترکیب این دو تست، به پزشک کمک می‌کند تا علت اصلی اختلالات عصبی عضلانی را شناسایی کند؛ تحلیل نتایج Electromyography به قرار زیر است:

اگر ماهیچه‌ها سالم باشند، برای حالت استراحت ماهیچه (شل بودن عضله)، آزمایش ای ام جی فعالیت الکتریکی کمی (تقریبا صفر) را نشان می‌دهد؛ اگر عصب انقباض در ماهیچه سالم تحریک شود، سطح بالایی از فعالیت الکتریکی ماهیچه ظاهر می‌شود.

نتایج الکترومیوگرافی

نتیجه تست EMG برای عصب یا ماهیچه آسیب دیده

در مواردی که ماهیچه، عصب ماهیچه یا ارتباط بین آن دو مشکل داشته باشد، نتایج تست ای ام جی متفاوت است؛ برای مثال، گاهی تست ای ام جی، برای عضله در حال استراحت (شل)، فعالیت الکتریکی نشان می‌دهد؛ این حالت به یکی از دلایل زیر رخ می‌دهد:

  • نوروپاتی
  • التهاب بافت عضلانی یا میوزیت
  • سندرم تونل کارپال

گاهی ممکن است فعالیت عصب و عضله، نسبت به حالت نرمال، تغییراتی پراکنده یا تصادفی داشته باشد؛ در این صورت، احتمال ابتلا به یکی از عارضه‌های زیر وجود دارد:

  • آتروفی عضلانی نخاعی
  • اسکلروز جانبی آمیوتروفیک
  • سندروم تونل کارپال

بررسی نتایج نوار عصب عضله، به پزشک متخصص مغز و اعصاب کمک می‌کند تا بهترین برنامه درمانی را برای بیمار تنظیم نماید!

برای مشاوره رایگان توسط مشاورین ما فرم زیر را پر کنید

عوارض نوار عصب و عضله (EMG) چیست؟

نوار عصب عضله، کمترین میزان عوارض و خطر را برای افراد در پی دارد؛ با این حال، افرادی که برای انجام الکترومیوگرافی (EMG) اقدام می‌کنند، در حین آزمایش احساس ناراحتی و درد دارند! رایج‌ترین عارضه‌ای که ممکن است پس از تست ای ام جی وجود داشته باشد، درد عضلانی در محل آزمایش است؛ برای چنین مواردی، فرد می‌تواند از مسکن‌های بدون نسخه استفاده کرده، و استراحت کند. درد عضلانی ناشی از نوار عصب عضله، عمدتا چند روز پس از آزمایش، به صورت خود به خود برطرف می‌گردد.

از عوارض نادر Electromyography نیز، می‌توان به ورم بافت‌های نرم یا ادم لنفاوی اشاره کرد؛ همچنین، با توجه به سوزنی بودن الکترودهای دستگاه، امکان عفونت در محل الکترودها وجود دارد! ناگفته نماند که اگر تست ای ام جی توسط یک اپراتور مجرب انجام گیرد، قطعا چنین مشکلاتی نیز به وجود نمی‌آید.

برای تهیه نوار عصب عضله به کجا مراجعه کنیم؟

کلینیک‌های تخصصی مغز و اعصاب، می‌توانند تست عصب و عضله را انجام دهند؛ کلینیک تخصصی زیمادرمان نیز، یکی از مراکز تخصصی برای گرفتن نوار عصب عضله است! در این مرکز تخصصی، تیمی حرفه‌ای و متخصص از پزشکان مغز و اعصاب حضور دارند؛ بنابراین تست EMG با بیشترین دقت و کمترین عارضه قابل انجام است. حضور پزشکان متخصص مغز و اعصاب در کلینیک زیما درمان، کمک می‌کند تا نتایج نوار عصب عضله (الکترومیوگرافی)، در کمترین زمان ممکن تحلیل شوند؛ در نتیجه، امکان انتخاب روش درمانی مناسب در کوتاه‌ترین زمان فراهم خواهد شد.

پرتکرارترین سوالات در ارتباط با نوار عضب و عضله

  • هزینه نوار عصب عضله چقدر است؟ هزینه آزمایش الکترومیوگرافی در کلینیک‌های مختلف، متفاوت است؛ کلینیک زیما درمان، خدمات نوار نوار عصب عضله را با کمترین هزینه به بیماران ارائه می‌دهد.
  • تست ای ام جی را چه کسی انجام می‌دهد؟ تست EMG، توسط یک پزشک متخصص مغز و اعصاب یا تکنسین مجرب انجام می‌گیرد.
  • تست الکترومیوگرافی چگونه انجام می‌شود؟ برای انجام آزمایش، الکترودهای سوزنی به عضله وارد شده و جریان الکتریکی ایجاد می‌کنند؛ نوار عصب و عضله همان پاسخ عضله به جریان الکتریکی خواهد بود.
  • آیا برای انجام آزمایش EMG با آمادگی نیاز دارم؟ لازم است قبل از گرفتن نوار عصب عضله، محل آزمایش را به خوبی شست و شو دهید؛ به هیچ عنوان از لوسیون، کرم یا روغن در محل آزمایش استفاده نکنید؛ مصرف کافئین و تنباکو نیز قبل از تست عصب و عضله ممنوع است.
  • آیا نوار عصب عضله درد دارد؟ بله، اما نه در حدی که نتوان آن را تحمل نمود؛ وارد شدن الکترودهای سوزنی به عضله، می‌تواند کمی احساس ناراحتی و درد در بیمار به وجود آورد؛ با این حال، پس از خروج الکترودها، احساس درد برطرف خواهد شد.

منابع: my.clevelandclinic.org | medicalnewstoday.com | mayoclinic.org

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برای امنیت ، استفاده از سرویس ریکپچای گوگل الزامی است که منوط به خط مشی رازداری و شرایط استفاده گوگل است.

من با این قوانین موافقم.